تخت جمشید

ساختش سال ۵۱۸ پیش از میلاد شروع شد. بنیان‌گذارش داریوش بزرگ بود و بعد از اون پسرش خشایارشا و نوه‌اش اردشیر یکم کاخ‌های تازه‌ای بهش اضافه کردن. نزدیک ۲۰۰ سال آباد بود، تا این‌که اسکندر مقدونی سال ۳۳۰ پیش از میلاد به ایران حمله کرد و اینجا رو آتیش زد.

پایتخت تشریفاتی هخامنشی‌ها بود. روز اول هر سال نو، نماینده‌های سرزمین‌های زیر فرمان شاه با پیشکش‌هاشون اینجا جمع می‌شدن و هدیه‌هاشون رو به شاه می‌دادن. کاخ آپادانا برای همین جشن‌های نوروزی و پذیرفتن نماینده‌ها ساخته شده بود.

• پلکان اصلی که ورودی سکوئه و از هر طرف ۱۱۱ پله‌ی پهن و کوتاه داره
• دروازه‌ی ملل یا دروازه‌ی خشایارشا، بنای ورودی با ۱۰ متر بلندی
• کاخ آپادانا که از ۷۲ ستونش ۱۴ تا هنوز سرپاست
• نقش‌برجسته‌های پلکان شرقی آپادانا: نماینده‌های سرزمین‌های مختلف با هدیه‌هایی که توی دستشونه
• کاخ تچر با کتیبه‌هایی که شاهان بعدی، از ساسانی تا قاجار، روی دیوارش گذاشتن