بازار زنجان

ساخت بازار در سال ۱۲۰۵ هجری قمری، در دوره‌ی آقامحمدخان قاجار شروع شد و در سال ۱۲۱۳، زمان فتحعلی‌شاه، به پایان رسید. در دوره‌های بعد چند سرا، مسجد و گرمابه بهش اضافه کردند. تزیینات آجری و کاشی‌کاریِ بنا هم از شیوه‌های دوره‌ی قاجار پیروی می‌کنه.

بازار مرکز دادوستدِ صنف‌های مختلف بوده و راسته‌ها بر اساس نوع تولید و فعالیت تقسیم شده‌اند. هشت راسته، از جمله زرگرها، کفاش‌ها، بزازها و سراج‌ها، برای کارهای مختلف نام‌گذاری شده‌اند. سراها و کاروانسراهای داخل شهر هم برای عرضه‌ی کالا نقش داشتند.

• در راسته‌های اصلی و فرعی، طاق‌های هلالی، جناغی، ضربی و گهواره‌ای کنار هم به کار رفته‌اند.
• آجرچینی‌ها طرح‌های هندسیِ خفته، راسته و حصیری دارند و کاشی‌کاری روی سطح‌های داخلی و خارجی دیده می‌شه.
• سرای حاج علی‌قلی و سرای حاج کربلایی علی از کاروانسراهای درون‌شهری‌اند که برای عرضه‌ی کالا استفاده می‌شدند.
• در تزیینات، ستون‌نماهای گلدانی و طاق‌نماهای کاشی‌کاری‌شده وجود داره؛ مسجد جامع زنجان هم نمونه‌ای از همین شیوه‌های تزیینیه.